تاریخ ایران و هم‌بستگی تیره‌های ایرانی

مقالات کوتاه پیرامون تاریخ و فرهنگ ایران و جهان

نامهای ایرانی(الف)
ساعت ٥:٥٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٤/٥/٢٤   کلمات کلیدی: زبان و فرهنگ

                                   نامهای ایرانی و پارسی. بخش( الف )

 

 اتان (با ضمه اول)..................................................................... نام داریوش بزرگ هخامنشی

اختر .........................................................ستاره/بخت/طالع/پرچم/نام گیاهی است دارای برگهای ریز و زرد و سرخ/نام فرشته مویل بر زمین

اخشید(با فتحه اول)......................................... شاه شاهان/از نامهای مازندرانی در سده های گذشته

اراسنگ(با فتحه اول و یسره چهارم)................. از دوستان و یاران یوروش یبیر/دارنده اسب نیرومند

ارتا(با فتحه اول)............................................................................. راستی/درستی/راستگو

ارتای(پهلوی)...................................................................................... سریع/تندرو/شتابان

ارجاسب(با فتحه اول)................................. دارنده اسب گرانبها/از مخالفان زرتشت یه در جنگ با گشتاسب کشته شد

ارجمند.................................................................................. دانا/قیمتی/بلند مرتبه/گرامی

اردا(بافتحه اول و سیون دوم)...........................................................درستی/پایی/راستی/ارتا

اردیبهشت............................................ آتش/نام فرشته ای یه نگهبان کوه هاست و مویل بر روز سوم هر ماه/بهترین راستی/ماه دوم سال خورشیدی

ارژن................................................. درخت بادام یوهییه از چوب آن عصا و یمان میسازند/نام دشتی در استان فارس

ارشاسب.........................................................................................دارنده ی اسب های نر

ارشای............................................. دلیر/مرد قوی تن/مبارز/ارشی/اشی/نام موسس سلسله ی اشکانی
ارغند ................................................................................................. خشمگین/ با ابهت

ارمند .......................................................................................... آرام گرفته/آرمنده/آرامیده

ارمین(با فتحه اول و سکون دوم)................................................... آرمین/یی آرمین پسر ییقباد
ارمین دخت.....................................................نام یکی از شاهزاده خانمهای باستان/دختر آرزو

ارنا(با یسراول)..........................................................................نام درختی در جنگلهای ایران

ارنواز..........................................آنیه سخنش نییوست و رحمت به همراه دارد/نام خواهر یا دختر جمشید

اروین(با فتحه اول)................................................................ آزمایش/تجربه/ارزش یابی/آروین

استاره(با یسر اول).................................................................................................ستاره

استر(با یسر اول و سوم)......................................ستاره/برادر زاده مرد خای/همسر خشایارشاه

اسپند ...................................................سپند/مقدس/گیاهی خودرو دارای دانه های سیاه یه بر آتش میریزند تا از بوی خوش ان بهره مند شوند

اسپندار............................................................................................... اسپندیار/اسفندیار

اسفار......................................................................... اسوار/سوار/سپیده روز/کتابهای بزرگ

افرا ................................................... درختی بزرگ شبیه درخت چنار با شاخ و برگ فراوان و پر سایه /آفرین/تحسین

افراز ................................................................................ بلندی/یرسی/فعل امر از افراشتن

افراسیاب ...........................................هولنای/ترسنای/مخوف/پادشاه معروف توران/دشمن و مخالف ایرانیان/کسی که گردونه اش جلوتر است

افراشته ................................................................................. بالا برده/بلند یرده/بر افراشته

افراه ................................................................................................................ پرسیدن

افرند ......................................................................................... فر و شیوه/حشمت/جمال

افروز ........................................................................................................ فروزان/نورانی

افسا ..............................................................................................افسونگر/جادوگر/ساحر

افسان ............................................... مخفف افسانه/آهن یا سنگی یه با آن یارد و شمشیر را تیز میینند
افسانه.................................................... داستان یا حکایتی که خیال انگیز و غیر واقعی است

افشانه................................................................................... افشاننده نازو محبت و گیسو

افشی..................................................................................................شبنم/ژاله/افشنگ

افشید................................................................................................... روشنایی/نور/پرتو

اماوند.............................................................................................................نیرومند/دلیر

امشاسپند ......................................................... جاویدان مقدس/نام فرشتگان ائین زردشتی

اندیشه ............................................................................................. فیر و خیال/ترس/بیم

انوشین.................................................................................................... جاودانه/نوشین

انیژ............................................................................................. نام گیاهی ست/بومادران

اورمزد............................................ سیاره مشتری/اهورامزدا/خدای ایرانیان باستان/هرمز/نام روز اول هر ماه شمسی
اوزون........................................................................................................ افزایش/زیادتی

اوژن........................................................................... افیندن/انداختن/همریشه با اوگن/افین

اوستا ............................................دانش/پایه و اساس/بنیاد/پناه/یاوری/نام کتاب مقدس زردشتیان
اوشین......................................................................................نوعی گیاه از تیره ی نعنایان

اهورا مزدا.......................................................................سرور دانا/نام خدای ایرانیان باستان

ایران..........................................نام کشور گرامیمان/در پهلوی اران گفته میشد/سرزمین آریاییها

ایرانا.........................................................................................................منسوب به ایران

ایرمان..................................................................................موبد/پیشوا/مهمان/کنایه از دنیا

ایرن........................................مایه شیر/شیرین تحریف شده آنست/به فرانسوی :نام آخرین تراژدی ولتر

ایزد..............................................................................................................خدا / آفریدگار

ایزد گشسب..........................................................دارنده اسب نر ایزدی/از امرای بهرام چوبین

ایلا..............................................................................................نام فرزند افراسیاب تورانی

* از آنجایی که دوستان بارها از من پرسیده اند، ناچارم که اشاره کنم برخی از نامها در خور و مناسب نامگذاری روی فرندان است و برخی دیگر در خور نامگذاری شرکت های کاری و ...

 * اینجا را دستینه بگذارید(امضا کنید) تا به جهانیان بگوییم ایرانیان نه عرب هستند و نه تروریست و ستیزه جو

 * با راه اندازی سد سیوند، آرامگاه کورش، دشت پاسارگاد و تخت جمشید از بین خواهد رفت. در اعتراض به راه اندازی این سد اینجا را امضا کنید.


 
صادق هدایق و عشق از دیدگاه او
ساعت ۱:۱۳ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٤/٥/۱٢   کلمات کلیدی: صادق هدایت ،زندگی نامه هدایت ،عشق از دید صادق هدایت ،بوف کور

صادق هدایت یگانه نویسنده ی ایرانی

 

کورش محسنی


عشق از دید صادق هدایت

 هدایت در جایی ، عشق (عشق جنسی) را دام طبیعت برای تولید مثل خوانده است!
در داستانهای هدایت ، هیچگاه کامیابی جنسی روی نمی دهد و درست در لحظه ی هم آغوشی ، یک نیروی شوم و بازدارنده پیدا میشود و کار را ناتمام میگذارد! مثلاً در نوول « هوسباز » ، راوی همینکه میخواهد زن هندی را به آغوش بکشد: « خواستم او را در آغوش کشم که صدای عجیب بهم خوردن بال حیوانی به گوشم رسید. دیدم خفاشی که حیوان شبگرد بلادفاعی است و خصوصاً در فصل بارندگی به گردش شبانه میپردازد ، در کمال وحشت ، وارد اطاق من شده و دور اطاق چرخ میزند! » و حضور ناگهانی این خفاش شبگرد ، راوی را از زن هندی جدا میکند! 
 
در « بوف کور » ، راوی با مرده ی دختر اثیری هم آغوش میشود! در بخش دیگر داستان ، در شب عروسی حتی نمیتواند گونه ی لکاته را ببوسد و جدا از زنش میخوابد ، شبهای جدایی آنقدر ادامه می یابد که راوی ، بیمار و خانه نشین میشود ؛ در پایان داستان نیز یک هم آغوشی مبهم و محو و اعصاب شکن که مرگ لکاته و دیگرگونی راوی به پیرمرد خنزپنزری را در پی دارد ، رخ میدهد!
در « س.گ.ل.ل » ، سوسن و تد ، در لحظه ی مرگ همدیگر را در آغوش میکشند و بی درنگ می میرند! 
 
در « بن بست » : « همینکه شریف را با عروس دست به دست دادند و در اطاق تنها ماندند ، عفت شروع به خنده کرد ، یکجور خنده ی تمام نشدنی و مسخره آمیز بود که تمام رگهای شریف را خرد کرد. شریف ، ساکت کنار اطاق نشسته بود و جزئیات صورت زنش را با صورت مادر زنش مقایسه میکرد ، چون دختر و مادر شباهت تامی با یکدیگر داشتند و حس میکرد همینکه زنش پا به سن میگذاشت ، به هیچ وسیله ای جلو زشتی او را نمیتوانست بگیرد تا موقعی که نسخه ی دوم مادرش میشد. بعد هم دعواهای خانوادگی ، مشاجره های تمام نشدنی سر موضوعهای پوچ ، همه پیش چشمش مجسم گردید. خنده ی عفت مزید بر علت شده بود ــ نه تنها به او ثابت شد بلکه حس کرد که این زن ، یکجور جانور غریب پستاندار بود که برای سرگردانی او خلق شده بود. »
 
در « تخت ابونصر » هنگامیکه مرده ی مومیایی شده « سیمویه » ، می خواهد « خورشید » را در آغوش بگیرد: « آشکارا دید که این زن از زور ترس و وحشت خودش را به او تسلیم کرده بود ، در صورتی که چنگالش به گردنبند او قفل شده بود. برای گردنبند بود: همانطوری که در زندگی سابقش خورشید نسبت به او علاقه نشان داده بود ، و تا حالا با یک امید موهوم زنده بود! به امید عشق موهومی ، سالها در قبر انتظار خورشید را کشیده بود؟ … »
در « تجلی » ، « واسیلیچ » با فیلتر سیگاری که اثر سرخاب لب « هاسمیک » بر آن مانده است ، تنها میماند!
 
در « داش آکل » ، « سه قطره خون » ، « آینه ی شکسته » ، « لاله » ، « صورتکها » و … ناکامی بجای کامروایی می نشیند! در « سگ ولگرد » ، سگ داستان به هوای سگ ماده ای ، صاحب خود را گم میکند و پایان خوشیهایش فرا میرسد! او بخاطر عشق جنسی ، بدترین عقوبتها را می بیند!
گاه نیز شخصیتهای داستان ، خودخواسته از عشق جنسی فاصله میگیرند! در « زنده بگور » ، راوی در تاریکی سینما ، دست بر سینه ی دوست دختر خود می مالد (چنین صحنه هایی در داستانهای هدایت استثناست!) اما فردای همان روز که با دختر قرار دارد تا او را به اتاق خود بیاورد ، ناگهان پشیمان میشود و میرود در قبرستان و چنان دلبسته ی حال و هوای گورستان و سرگرم خواندن سنگ نوشته ی گورها میگردد که دخترک را کاملاً از یاد می برد! او میخواهد ناامید شود تا بمیرد! به راستی که چه سخن شگرفی!!! 
 
در « سامپینگه » ، « سیتا » ، نامزد خود را رها میکند و شیفته وار به سوی مرگ می شتابد! عشق به مرگ چنان در این نوول به تصویر کشیده شده که هیچ عشق جنسی را با آن یارای برابری نیست!
این از داستانهای هدایت! اما خود هدایت در پاریس عاشق دختری به نام « ترز » بوده است!
برادر صادق ، عیسی ، چنان از این احساسی که در برادر همیشه نومید و غمگینش پدید آمده به وجد می آید که برای شاد کردن دل خانواده ، عکسی از صادق در کنار ترز و مادر ترز میگیرد و به ایران میفرستد! اما صادق ، مثل راوی زنده بگور ــ بدون اینکه به نظر بیاید بین او و ترز اختلافی پیش آمده باشد ــ این عشق را رها میکند و آن را پوچ میخواند!
هدایت کسی نیست که عشق را نشناسد و با این احساس ، بیگانه باشد. در « زنی که مردش را گم کرد » ، چنان عشق را توصیف میکند که به راستی کم نظیر است! با اینهمه ، اندیشه ای هست که این دلبستگی را بیهوده میداند و میخواهد از آن بگسلد!
سخن در این باره بسیار است...

به قلم دوست ارجمند و بزرگوار ابرمرد
صادق هدایت

زندگی نامه

 صادق هدایت در سه شنبه 28 بهمن ماه 1281 در خانه پدری در تهران زاده شد. پدرش هدایت قلی خان هدایت (اعتضادالملک)‌ فرزند جعفرقلی خان هدایت(نیرالملک) و مادرش خانم عذری- زیورالملک هدایت دختر حسین قلی خان مخبرالدوله دوم بود. پدر و مادر صادق از تبار رضا قلی خان هدایت یکی از پرآوازه ترین نویسندگان، چامه گویان و مورخان شسده ی سیزدهم ایران میباشد که خود از بازماندگان کمال خجندی بوده است. او در سال 1287 وارد دوره دبستان در مدرسه علمیه تهران شد و پس از پایان این دوره تحصیلی در سال 1293 دوره ی متوسطه را در دبیرستان دارالفنون آغاز کرد. در سال 1295 ناراحتی چشم برای او پیش آمد که در نتیجه در تحصیل او وقفه ای حاصل شد ولی در سال 1296 تحصیلات خود را در مدرسه سن لویی تهران ادامه داد که از همین جا با زبان و ادبیات فرانسه آشنایی پیدا کرد.

در سال 1304 صادق هدایت دوره تحصیلات متوسطه خود را به پایان برد و در سال 1305 همراه شماری از دیگر دانشجویان ایرانی برای تحصیل به بلژیک فرسیتاده شدند. او نخست در بندر (گان) در بلژیک در دانشگاه این شهر به تحصیل پرداخت ولی از آب و هوای آن شهر و وضع تحصیل خود اظهار ناخشنودی می کرد تا بالاخره او را به پاریس در فرانسه برای ادامه تحصیل منتقل کردند. صادق هدایت در سال 1307 برای نخستین بار دست به خودکشی زد و در ساموا حوالی پاریس عزم کرد خود را در رودخانه مارن غرق کند ولی قایقی سررسید و او را نجات دادند. سرانجام در سال 1309 او به تهران مراجعت کرد و در همین سال در بانک ملی ایران استخدام شد. در این ایام گروه ربعه شکل گرفت که عبارت بودند از: بزرگ علوی، مسعود فرزاد، مجتبی مینوی و صادق هدایت. در سال 1311 به اصفهان مسافرت کرد در همین سال از بانک ملی استعفا داده و در اداره کل تجارت مشغول کار شد.

 در سال 1312 سفری به شیراز کرد و مدتی در خانه عمویش دکتر کریم هدایت اقامت داشت. در سال 1313 از اداره کل تجارت استعفا داد و در وزارت امور خارجه اشتغال یافت. در سال 1314 از وزارت امور خارجه استعفا داد. در همین سال به تامینات در نظمیه تهران احضار و به علت مطالبی که در کتاب وغ وغ ساهاب درج شده بود مورد بازجویی و اتهام قرار گرفت. در سال 1315 در شرکت سهامی کل ساختمان مشغول به کار شد. در همین سال عازم هند شد و تحت نظر محقق و استاد هندی بهرام گور انکل ساریا زبان پهلوی را فرا گرفت. در سال 1316 به تهران مراجعت کرد و مجددا در بانک ملی ایران مشغول به کار شد. در سال 1317 از بانک ملی ایران مجددا استعفا داد و در اداره موسیقی کشور به کار پرداخت و ضمنا همکاری با مجله موسیقی را آغاز کرد و در سال 1319 در دانشکده هنرهای زیبا با سمت مترجم به کار مشغول شد.

 در سال 1322 همکاری با مجله سخن را آغاز کرد. در سال 1324 بر اساس دعوت دانشگاه دولتی آسیای میانه در ازبکستان عازم تاشکند شد. ضمنا همکاری با مجله پیام نور را آغاز کرد و در همین سال مراسم بزرگداشت صادق هدایت در انجمن فرهنگی ایران و شوروی برگزار شد. در سال 1328 برای شرکت در کنگره جهانی هواداران صلح از او دعوت به عمل آمد ولی به دلیل مشکلات اداری نتوانست در کنگره حاضر شود. در سال 1329 عازم پاریس شد و در 19 فروردین 1330 در همین شهر بوسیله گاز دست به خودکشی زد. او 48 سال داشت که خود را از رنج زندگی رهانید و مزار او در گورستان پرلاشز در پاریس قرار دارد. او تمام مدت عمر کوتاه خود را در خانه پدری زندگی کرد.

برگرفته شده از: http://www.sadeghhedayat.com

* هر گونه برداشت از داده‌های این تارنگار تنها با ذکر نام نویسنده و نشانی مجاز است.(کورش محسنی)